5 ویژگی مهم استیل 201 که باید بدانید!

۵ ویژگی مهم استیل ۲۰۱ که باید بدانید!

استیل 201 از انواع فولاد زنگ نزن آستنیتی سری 200 است که بر خلاف سایر آلیاژهای فولاد زنگ نزن آستنیتی، مقدار نیکل در آن کم بوده و عناصر منگنز و نیتروژن، جایگزین نیکل در ترکیب آن شده است.
کم بودن مقدار نیکل در استیل 201 موجب شده است که مقاومت به خوردگی و همچنین قیمت کمتری نسبت به سایر آلیاژهای فولاد زنگ نزن آستنیتی داشته باشد. این استیل در دسته استیل نگیر قرار می‌گیرد. عمده کاربرد آن در تولید وسایل آشپزخانه و کاربردهای دکوراتیو مربوط به معماری داخلی ساختمان است.

در معرفی آلیاژهای مختلف استیل همیشه صحبت از عناصر کروم و نیکل است. به این خاطر که حضور این دو عنصر در ترکیب آلیاژهای مختلف استنلس استیل، به این نوع فولاد خواص ویژه‌ای بخشیده است. در نتیجه کاربردهای آن را نسبت به سایر فولادها، تا حد زیادی متمایز کرده است. از جمله معروف ترین خواص فولادهای زنگ نزن می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • مقاومت به خوردگی
  • مقاومت به حرارت
  • ظاهر براق
  • مقاومت به اکسیداسیون بالا

هر کدام از خواصی که در بالا به آن اشاره شد، لزوما در همه آلیاژهای فولاد زنگ نزن وجود ندارد. در واقع عناصر آلیاژی موجود در ترکیب آلیاژ است که تعیین می‌کند که کدام یک از خواص را داشته باشد.
از پرکابردترین مقاطع استنلس استیل، می‌توان به ورق استیل اشاره کرد. این مقطع با توجه به نوع آلیاژ و خواصی که ارائه می‌دهد، در صنایع مختلفی از قبیل صنایع نفت و گاز، صنایع غذایی، صنعت خودروسازی و … کاربرد گسترده ای دارد. وارداتی بودن ورق استیل موجب شده تا نرخ ارز و تغییرات آن تاثیر بسزایی بر قیمت ورق استیل در آلیاژهای مختلف داشته باشد.

در این مقاله سعی داریم تا مطالبی را درباره استیل 201، خواص و کاربرد آن و همچنین تفاوت‌های دو نوع استیل 201 و استیل 304، بیان کنیم.

کاربرد استیل 201 در ساخت وسایل آشپزخانه
کاربرد استیل 201 در ساخت وسایل آشپزخانه

استیل 201

استیل 201 یک نوع فولاد زنگ نزن آستنیتی کروم- نیکل- منگنز است.  بدین معنی که علاوه بر کروم و نیکل، عنصر منگنز نیز در ترکیب استیل 201، نقش موثری را ایفا می‌کند.

استیل 201 در پاسخ به افزایش قیمت نیکل ایجاد شده است. این بدین معنی است که مقدار نیکل در این آلیاژ بسیار کم بوده و به منظور حفظ خواص این نوع فولاد آستنیتی، به جای عنصر نیکل که نقش پایدارکننده آستنیت را در ترکیب فولادهای زنگ نزن آستنیتی دارد، از عناصر آستنیت‌زای منگنز و نیتروژن استفاده شده است.
مقدار نیکل موجود در ترکیب استیل 201، نصف مقدار نیکل در ترکیب استیل 304 می‌باشد. همین موضوع سبب شده تا جایگزین مقرون بصرفه‌ای برای فولادهای زنگ نزن کروم- نیکل متداول، مانند 304 باشد.
برخی از تفاوت‌هایی که به دلیل حضور مقدار کمتر نیکل در ترکیب استیل 201 نسبت به سایر آلیاژهای آستنیتی ایجاد شده است، عبارتند از:

  • قیمت کمتر
  • مقاومت به خوردگی کمتر
  • شکل‌پذیری کمتر

استیل 201 در بسیاری از کاربردها می‌تواند جایگزین استیل 301 شود. اما باید توجه داشت که مقاومت به خوردگی کمتری نسبت به این استیل خصوصا در محیط‌های شیمیایی دارد. همچنین به دلیل حضور نیتروژن در ترکیب آن، از استحکام تسلیم بالاتری نیز نسبت به استیل 301، برخوردار است.

ترکیب شیمیایی استیل 201

مهم‌ترین عناصر آلیاژی موجود در ترکیب شیمیایی انواع فولادهای زنگ نزن، عناصر کروم و نیکل است. این عناصر خاصیت معروف مقاومت به خوردگی را در این آلیاژها رقم می‌زنند. اما در استیل 201، علاوه بر این دو عنصر، مقادیر بالایی از منگنز و نیتروژن نیز وجود دارد.
مقدار منگنز در ترکیب این نوع استیل،  5.5 تا 7.5 درصد و مقدار نیتروژن، حداکثر 0.25 درصد است. در واقع می‌توان گفت که این دو عنصر جایگزین عنصر نیکل در ترکیب استیل 201 شده‌اند تا به حفظ خواص آن کمک کنند.
مقدار نیکل موجود در ترکیب شیمیایی استیل 201 نصف مقدار این عنصر در ترکیب استیل 304  و به میزان 3.5 تا 5.5 درصد می‌باشد. همین مقدار کم نیکل سبب شده تا این آلیاژ نسبت به سایر آلیاژهای استیل قیمت کمتری داشته باشد. اما مقدار کروم در این آلیاژ مانند سایر فولادهای زنگ نزن، بالا و بین 16 تا 18 درصد تعریف شده است. چنین ترکیب شیمیایی موجب شده تا خواص منحصر به فردی برای این گروه از استیل فراهم شود. در ادامه به بررسی 5 خاصیت مهم این آلیاژ خواهیم پرداخت.

1.خاصیت مغناطیسی استیل 201

در حالت کلی فولادهای زنگ نزن را می‌توان بر اساس خاصیت مغناطیسی آن‌ها در دو دسته کلی استیل بگیر که جذب آهنربا می‌شود و استیل نگیر که جذب آهنربا نمی‌شود، قرار داد. در بین انواع استیل، سری 200 و 300 اغلب در دسته نگیر قرار دارند و سری 400 در دسته بگیر هستند.

استیل 201 در شرایط معمول و آنیل‌شده غیرمغناطیسی است و جزو دسته نگیر محسوب می‌شود. در صورتی که با عملیات کارسرد می‌تواند خاصیت مغناطیسی یافته و در دسته بگیر قرار گیرد.

2.عملیات حرارتی استیل 201

این فولاد با عملیات حرارتی سخت نمی‌شود و فقط با عملیات کارسرد قابلیت سخت شدن دارد. برای دستیابی به خواص مطلوب، می‌توان عملیات حرارتی آنیل را بر روی استیل 201 انجام داد.
به منظور انجام عملیات آنیل بر روی استیل 201، ابتدا تا محدوده دمایی 1010 تا 1093 درجه سانتیگراد گرم می‌شود و سپس تحت سرمایش سریع در هوا یا با آب قرار می‌گیرد. این سرد کردن سریع به این خاطر است از تشکیل کاربیدها که در محدوده دمایی بین 426 تا 815 درجه سانتیگراد، رسوب می‌کنند، جلوگیری شود و کاربیدها در حالت محلول باقی بمانند.
همچنین در آنیل استیل 201 باید به این نکته توجه کرد که دمای آنیل تا حد امکان پایین (کمتر از 1093 درجه سانتیگراد) باشد. تا از پوسته پوسته شدن آن جلوگیری شود.

3.قابلیت جوشکاری استیل 201

قابلیت جوشکاری یک فولاد می‌تواند نقش مهمی در کاربرد آن در موارد مختلف داشته باشد. چرا که در برخی کاربردها نیاز است تا عملیات جوشکاری بر روی مقطع مورد نظر انجام گیرد. درحالت کلی فولادهای زنگ نزن آستنیتی، قابلیت جوشکاری به روش های متداول ذوبی و مقاومتی را دارند. برای آشنایی با صفر تا صد انواع روش‌های جوشکاری، کلیک کنید.
استیل 201 را می‌توان با استفاده از تمام روش‌های متداول جوشکاری، که برای استیل 304 به کار می‌رود، جوش داد. اما باید توجه شود که در مقادیر کربن بالاتر از 0.03 درصد، حساسیت به خوردگی بین دانه ای افزایش می یابد.

4.مقاومت به خوردگی استیل 201

مقدار کروم، به عنوان یک عنصر ایجادکننده مقاومت به خوردگی، در ترکیب استیل 201، کم نیست و حداقل مقدار لازم برای ایجاد مقاومت به خوردگی را دارد. اما کمبود مقدار نیکل در این آلیاژ موجب شده است تا مقاومت به خوردگی آن نسبت به سایر آلیاژهای کروم – نیکل، کمتر باشد.
در حالت کلی، استیل 201 انتخاب مناسبی برای محیط‌های خورنده مانند آب شور و محیط‌های شیمیایی نیست. در محیط‌های حاوی آب شور مانند آب دریا، از استیل 316 استفاده می‌شود.

5.شکل‌پذیری استیل 201

استیل 201 را هم می‌توان شکل داد و هم تحت عملیات کشش قرار داد. فقط در شرایطی که شدت هرکدام از این عملیات‌ها زیاد باشد، باید عملیات آنیل میانی انجام گیرد.

کاربرد استیل 201

همانطور که پیش از این توضیح داد شد، کمبود نیکل در ترکیب استیل 201 موجب شده تا حساسیت بیشتری به خوردگی داشته باشد. به همین دلیل استفاده از آن در فضاهای باز و در مجاورت هوای آزاد، توصیه نمی شود.

استیل 201 مصارف دکوراتیو هم دارد. اما برای استفاده از این استیل در مصارف دکوراتیو، باید توجه شود که تا حد امکان در داخل ساختمان و در محیط‌های خشک مورد استفاده قرار گیرد. برخی از کاربردهای استیل 201 عبارتند از:

  • تولید آبکش ماشین لباسشویی
  • چارچوب در
  • ساخت میز و صندلی
  • لوازم آشپزخانه
  • نرده و راه پله‌های ساختمان
  • حفاظ در و پنجره

تفاوت استیل 201 و 304

تفاوت بین استیل 201 و استیل 304، عمدتا ناشی از تفاوت نوع و مقدار عناصر آلیاژی موجود در ترکیب هر کدام  است. این تفاوت منجر به ایجاد خواص و درنتیجه کاربرد متفاوت این دو نوع فولاد زنگ نزن می‌گردد. ازجمله مهم‌ترین این تفاوت‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • کمتر بودن مقدار نیکل در استیل 201 و جایگزینی منگنز و نیتروژن در ترکیب آن، موجب ارزان‌تر شدن آن نسبت به استیل 304 شده است.
  • وجود نیتروژن و منگنز در ترکیب آن سبب شده تا سختی بیشتری نسبت به استیل 304 داشته باشد.
  • استیل 201 ، حداقل کروم مورد نیاز برای ایجاد خاصیت مقاومت به خوردگی را دارد. اما به دلیل مقدار کمتر کروم نسبت به استیل 304، مقاومت به خوردگی به مراتب کمتری دارد.
  • قابلیت کارپذیری کمتری نسبت به استیل304 دارد.
  • حضور مقدار بیشتر منگنز در ترکیب استیل 201 موجب شده تا رنگ تیره‌تری نسبت به استیل 304 داشته باشد. اما این تفاوت رنگ بسیار ناچیز است.
  • چقرمگی استیل 304 بهتر از استیل 201 است .
  • استیل 201 تردتر بوده و امکان ترک خوردگی آن بیشتر از استیل 304 می‌باشد.
  • مقاومت به خستگی استیل 304 بهتر از استیل 201 است.

در این مقاله سعی کردیم تا اطلاعات مفیدی را درباره یکی از انواع فولادهای زنگ نزن متعلق به سری 200، یعنی استیل201 ، در اختیار شما قرار دهیم. شما می‌توانید همچنین درباره انواع استنلس استیل پرکاربرد مانند استیل نسوز 309 و 310، استیل 316، استیل 304 و 321 نیز در سایت آیرومارت ، بخوانید.

چنانچه قصد خرید هر نوع از مقاطع استیل مانند لوله، میلگرد، ورق و … را نیز داشته باشید، می‌توانید برای دریافت مشاوره و راهنمایی خرید و همچنین استعلام به روزترین قیمت مقاطع، با کارشناسان ما تماس حاصل نمایید. تا بهترین و مقرون بصرفه‌ترین انتخاب را متناسب با حوزه کاری خود داشته باشید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *