آشنایی با انواع پوزیشنر و کاربرد آن
پوزیشنرها تجهیزاتی برای کنترل دقیق موقعیت شیرهای کنترلی بوده که با مقایسه موقعیت فعلی ساقه شیر با موقعیت مطلوب (که توسط سیگنال کنترلی تعیین می شود) عمل کرده و در صورت نیز توسط فشار باد، تحریک الکتریکی و… اقدام به باز یا بسته شدن شیر می کند. در ادامه با انواع و کاربردهای آن آشنا خواهیم شد.
پوزیشنر چیست؟
پوزیشنر (Positioner) دستگاهی است که در سیستمهای کنترل صنعتی برای تنظیم دقیق موقعیت شیرهای کنترلی استفاده میشود. این تجهیز، موقعیت واقعی ساقه شیر را با موقعیت مطلوب (بر اساس سیگنال کنترلی) مقایسه کرده و در صورت وجود اختلاف، فرمان لازم برای تغییر وضعیت شیر را صادر میکند.
پوزیشنر میتواند با استفاده از فشار هوا، سیگنال الکتریکی یا ترکیب هر دو، عمل کند و با ارائه بازخورد (Feedback) مداوم، دقت کنترل جریان سیال را افزایش دهد.
بیشتر بخوانید: انواع ابزار دقیق در پتروشیمی
انواع پوزیشنر
انواع پوزیشنر بر اساس نوع سیگنال ورودی و عملکرد به چند دسته تقسیم می شوند که عبارت است از؛
پوزیشنر پنوماتیکی (Pneumatic Positioner)
پوزیشنر پنوماتیک که از رایج ترین نوع پوزیشترها است، از سیگنال فشار هوا برای کنترل موقعیت شیر استفاده کرده و به انواع یک طرفه، دو طرفه، سه طرفه و چهار طرفه تقسیم می شود.

پوزیشنر الکترونیکی (Electronic Positioner)
این پوزیشنرها از سیگنال الکتریکی (معمولا 4-20 میلی آمپر) برای کنترل موقعیت شیر بهره می برند. از مزایای این نوع پوزیشنر می توان با کاهش هزینه های نگهداری و عدم نیاز به سیستم بادی اشاره کرد.

پوزیشنر الکتروپنوماتیکی (Electro-Pneumatic Positioner)
این نوع ترکیبی از دو نوع قبلی بوده و سیگنال الکتریکی را از کنترلر دریافت کرده و به سیگنال فشار هوا تبدیل می کند. از ویژگی های پوزیشنر الکتروپنوماتیکی می توان به سرعت عمل بالا اشاره کرد.

پوزیشنر دیجیتال (Digital Positioner)
پوزیشنر دیجیتال از جمله پیشرفته ترین نوع پوزیشنرها بوده که قابلیت های بیشتری از جمله تنظیم دقیق تر، تشخیص خطا و ارتباطات پیشرفته را ارائه می دهند.
بیشتر بحوانید: فروش ابزار دقیق به صورت اعتباری

نحوه عملکرد پوزیشنر
عملکرد پوزیشنرها را می توان به طور خلاصه در مراحل زیر خلاصه کرد:
- دریافت سیگنال: پوزیشنر سیگنال کنترلی (پنوماتیکی یا الکتریکی) را از واحد کنترل دریافت می کند.
- مقایسه: موقعیت ساقه شیر با سیگنال کنترلی مقایسه می شود.
- تنظیم: در صورت وجود اختلاف بین موقعیت فعلی و مطلوب، پوزیشنر فشار هوا را تنظیم می کند تا شیر به موقعیت صحیح برسد.
- فیدبک: پوزیشنر از طریق یک فیدبک یا بازخورد، موقعیت ساقه شیر را در هر لحظه دریافت کرده تا امکان تنظیم دقیق را فراهم آورد.
مزایای استفاده از پوزیشنر
استفاده از پوزیشنر در سیستم های کنترلی دارای مزایای قابل توجهی است که برخی از آن ها به شرح زیر می باشد:
- افزایش دقت کنترل: پوزیشنرها به طور چشمگیری دقت کنترل شیرها را افزایش می دهند، به ویژه در شرایطی که اصطکاک ساقه یا نیروهای غیرقابل پیش بینی وجود دارد.
- کاهش تاثیر عوامل خارجی: این دستگاه ها می توانند تاثیر عوامل خارجی مانند تغییرات فشار و دما را بر عملکرد شیرها به حداقل برسانند.
- کنترل از راه دور: پوزیشنرهای پنوماتیکی قابلیت کنترل شیرها از فاصله دور را فراهم می کنند، که این امر به بهبود کارایی سیستم کمک می کند.
- افزایش سرعت عمل: پوزیشنرها می توانند سرعت عملکرد شیرها را بالا ببرند و به کنترل سریع تر فرآیندهای صنعتی کمک کنند.
کاربرد پوزیشنر
پوزیشنر به عنوان یک ابزار دقیق، برای اندازه گیری متغیرهای فیزیکی مورد استفاده قرار می گیرد و به تغییر موقعیت تجهیزاتی مانند شیرهای کنترل کمک می کند. مهم ترین کاربردهای پوزیشنر شامل موارد زیر است:
- کنترل دبی و فشار: پوزیشنرها می توانند فشار و دبی را به شکلی دقیق کنترل و تنظیم کنند.
- تنظیم خودکار موقعیت شیرها: پوزیشترها به تغییر موقعیت باز یا بسته بودن شیرهای کنترلی بدون دخالت اپراتور انسانی کمک می کنند.
- خطی کردن محرک های غیرخطی: پوزیشنرها می توانند به تنظیم و خطی کردن عملکرد محرک های غیرخطی کمک کنند.
- افزایش سرعت واکنش: پوزیشنرها می توانند سرعت واکنش باز یا بسته کردن شیر را بهبود بخشند.
- نظارت بر موقعیت سوپاپ: پوزیشنرها قابلیت تشخیص موقعیت سوپاپ در شیرهای کنترلی را داشته و امکان ارسال اطلاعات به اتاق کنترل را دارند.
همچنین بخوانید: ترانسمیتر فشار چیست؛ مشخصات فنی و کاربرد آن

محل نصب پوزیشنر
محل نصب پوزیشنر در شیرهای کنترل خطی و دوار متفاوت است؛ در شیرهای کنترلی خط معمولا پوزیشنر بر روی ساقه یا کلاهک بالایی محرک نصب می شودغ در حالی که در شیرهای کنترلی دوار، پوزیشنر در راستای سوپاپ و در کنار محرک قرار می گیرد. انتخاب محل نصب دقیق پوزیشنر اهمیت زیادی داشته و می تواند تاثیر زیادی بر کارایی و عملکرد شیرهای کنترل داشته باشد.
خرید انواع پوزیشنر از آیرومارت
مجموعه آیرومارت با چندین دهه سابقه در زمینه فروش تجهیزات مرتبط با نفت، گاز و پایپینگ امکان فروش انواع پوزیشنر را با قیمت رقابتی فراهم آورده است. برای دریافت قیمت روز انواع پوزیشنر و همچنین مشاوره رایگان در این خصوص می توانید با کارشناسان آیرومارت به صورت تلفنی و یا چت آنلاین در وبسایت این مجموعه ارتباط برقرار کنید.
سوالات متداول
- پوزیشنر چیست و چه نقشی در سیستم های کنترل صنعتی دارد؟
پوزیشنر ابزاری است که موقعیت دقیق شیر کنترل را بر اساس سیگنال دریافتی شناسایی کرده و در صورت نیاز فراومین لازم برای تغییر وضعیت شیر را صادر میکند. این دستگاه باعث افزایش دقت، سرعت پاسخ دهی و پایداری فرآیندهای صنعتی می شود.
- تفاوت پوزیشنر پنوماتیکی و الکترونیکی چیست؟
پوزیشنر پنوماتیکی با سیگنال های هوایی کار می کند و دارای قدرت بیشتر است، در حالی که نوع الکترونیکی از سیگنال های الکتریکی برای کنترل موقعیت شیر استفاده می کند. نوع الکترویکی معمولا دقت بالاتری داشته و قابلیت اتصال به سیستم های هوشمند را فراهم می سازد.
- در انتخاب پوزیشنر مناسب باید به چه نکاتی توجه کرد؟
نوع سیگنال ورودی، نوع شیر کنترل، شرایط محیطی، دقت مورد نیاز و قابلیت های ارتباطی از عوامل مهم در انتخاب پوزیشنر مناسب هستند. انتخاب درست باعث افزایش بهره وری و کاهش هزینه های نگهداری می شود.