گندلهسازی و کنسانترهسازی آهن دو مرحله مهم در فرآوری سنگآهن هستند که به افزایش خلوص و بهبود خواص فیزیکی آن کمک میکنند. کنسانتره آهن با جداسازی ناخالصیها تولید شده و در مرحله بعد به گندله تبدیل میشود که برای استفاده در کورههای احیا مناسب است. این فرآیندها نقش کلیدی در بهینهسازی تولید فولاد و کاهش مصرف انرژی دارند.
برای آشنایی بیشتر با جزئیات این فرآیندها، مطالعه تخصصی ما را از دست ندهید!
کنسانتره آهن چیست؟
کنسانتره آهن، به منظور سادهتر کردن فرایند تولید محصولات فولادی و افزایش بازدهی آن، مورد استفاده قرار میگیرد. سنگ آهن دانه بندی شده و کنسانتره آهن، هر دو از سنگ آهن مشتق شده و از مهمترین مواد در صنعت تولید به شمار میروند. حال میخواهیم بدانیم، کنسانتره سنگ آهن چیست؟ چرا در صنعت فولاد مهم است؟ چه کاربردی دارد؟
بیشتر بدانید: سنگ آهن چیست و چه انواع و کاربردی دارد؟
سنگ آهن استخراج شده از معدن، ناخالصی های بسیاری دارد. از این رو برای استفاده در صنایع ذوب چندان مناسب نیست. جهت تهیه سنگ آهن پرعیار و محصولی مناسب برای استفاده در صنعت، عملیاتی بر روی آن انجام می شود.
به طور خلاصه می توان فرایند تولید فولاد را بدین ترتیب بیان کرد:
“جهت تولید فولاد، ابتدا سنگ آهن از معدن استخراج میشود، سپس برای حذف ناخالصیهای سنگ معدن از فرایند فلوتاسیون کمک گرفته میشود. پس از تغلیظ سنگ آهن، گندله سازی انجام میشود تا پودر سنگ آهن به ابعاد مناسب برسد. در مراحل بعد با احیا گندله سنگ آهن، فولاد تولید میشود.”
در این ویدئو زیر، مروری بر فرایندهای استخراج، تغلیظ و گندله سازی سنگ آهن خواهیم داشت:
کنسانتره پودری سیاه رنگ است که در نتیجه پرعیارسازی سنگ آهن به دست می آید و به عنوان ماده اولیه گندله سازی کاربرد دارد. این محصول غنی شده، به عنوان ماده اولیه گندله سازی و ساخت بریکت آهن اسفنجی شناخته میشود.
کنسانتره سنگ آهن، از سنگ آهن مگنتیت طی فرایندی خاص تولید میشود. این ماده غیرسمی و غیرقابل اشتعال است. همچنین خطر انفجار را به همراه ندارد.
علاوه بر کنسانتره مگنتیت، کنسانتره هماتیت و آپاتیت نیز با کاربردهای مخصوص خود تولید میشوند. کنسانتره آپاتیت ماده اولیه تولید اسید سولفوریک یا کود فسفاته مورد استفاده در صنایع پتروشیمی است.
شرکت چادرملو، شرکت معدنی و صنعتی گل گهر، سنگ آهن مرکزی، فولاد سیرجان ایرانیان، شرکت گهر زمین و میدکو، از جمله صنایع فعال در حوزه تولید کنسانتره آهن محسوب میشوند که تولیدات آنها در بسیاری کارخانههای کشور مورد استفاده قرار میگیرند.
فرایند تولید کنسانتره آهن
کنسانتره آهن محصولی فرآوری شده با عیار ۶۷ تا ۶۹ درصد است که پس از تولید، در ساخت مقاطع فولادی مانند میلگرد و تیرآهن استفاده می شود. فرایند تولید آن شامل مراحل زیر می شود:
مرحله اول: خردایش
در مرحله خردایش، سنگ آهن ورودی با ابعاد ۲۰ تا ۱۰۰ سانتی متر وارد سنگ شکن می شود. قطعات کوچک تر از ۲۰ تا ۲۵ سانتی متر توسط سرند گریزلی جدا شده تا از خردایش بیش از حد جلوگیری شود.
سپس سنگ آهن طی دو مرحله سنگ شکنی خشک و با استفاده از سنگ شکن مخروطی به قطعاتی با ابعاد حدود ۳۰ میلی متر تبدیل می شود. تعداد مراحل خردایش بسته به نوع ماده معدنی و اندازه اولیه سنگ تغییر می کند.

مرحله دوم: آسیاب کنی
سنگ آهن خردشده با ابعاد کمتر از ۳۰ میلی متر وارد مرحله آسیاب کنی می شود. این فرآیند به صورت تر و با استفاده از نیمه شکن، آسیاب غلتکی فشاری یا خودشکن انجام می گیرد. در این مرحله ابعاد ذرات به ۰.۵ تا ۱ میلی متر کاهش می یابد. برای خردایش بیشتر، آسیاب های گلوله ای به کار می روند و خروجی به شکل اسلاری یا دوغاب شامل ذرات ریز شناور تولید می شود.
مرحله سوم: پرعیارسازی
هدف این مرحله افزایش عیار سنگ آهن و جداسازی مواد باطله است. اسلاری توسط پمپ به جداکننده های مغناطیسی درام هدایت می شود. ذرات مغناطیسی ارزشمند جذب شده و از مواد غیرمغناطیسی جدا می شوند. این جدایش موجب افزایش خلوص و کیفیت کنسانتره می گردد.
مرحله چهارم: آبگیری
در آخرین مرحله، ذرات ریز سنگ آهن که حاوی آب هستند، با استفاده از فیلتر خشک می شوند و به محصولی با رطوبت ۹ تا ۱۰ درصد تبدیل می گردند. کنسانتره خشک سپس انبار می شود. برای آبگیری مواد باطله نیز از تینکر و اصل ته نشینی استفاده می شود. افزودن فلوکولانت سرعت ته نشینی را افزایش داده و ذرات سنگین سریع تر جدا می شوند.
کیفیت کنسانتره و میزان عیار آن مستقیما بر قیمت نهایی میلگرد، تیرآهن و… اثرگذار است؛ بنابراین انتخاب کنسانتره مرغوب می تواند هزینه های پروژه های عمرانی و صنعتی را کاهش دهد.
مشخصات فنی کنسانتره
از شاخص های اصلی کنسانتره می توان به درصد آهن قابل عرضه اشاره کرد که معمولا بین ۶۶ تا ۶۹ درصد متغیر بوده و نشان دهنده غلظت بالای آهن در محصول است. این درصد بالا موجب افزایش راندمان در کوره های احیا و تولید فولاد می شود.
از دیگر ویژگی ها، رطوبت کنسانتره بوده که معمولا بین ۸ تا ۱۰ درصد کنترل می شود. میزان رطوبت پایین تر باعث سهولت در حمل ونقل و کاهش مشکلات ذخیره سازی می گردد. دانه بندی کنسانتره نیز اهمیت زیادی دارد؛ ذرات باید در محدوده مشخص (معمولا کمتر از ۱ میلی متر) باشند تا در فرآیند گندله سازی یا احیای مستقیم عملکرد مطلوبی داشته باشند. یکنواختی دانه بندی به بهبود کیفیت محصول نهایی کمک می کند.

در زمینه بسته بندی و حمل کنسانتره نیز اغلب به صورت فله ای از واگن های قطار، کامیون های مخصوص یا کانتینرهای صنعتی حمل استفاده می شود. برای صادرات، استفاده از کیسه های جامبو یا بسته بندی مقاوم نیز رایج است تا از آلودگی و ریزش مواد جلوگیری شود.
علاوه بر این، کنترل ناخالصی هایی مانند سیلیس و فسفر از دیگر ویژگی های فنی مهم است که بر کیفیت فولاد تولیدی اثر مستقیم دارد. مجموعه این مشخصات، کنسانتره را به یک ماده اولیه حیاتی و استاندارد در صنعت فولاد تبدیل کرده است.
فروش اعتباری کنسانتره و روش پرداخت آن
فروش اعتباری کنسانتره یکی از روش های رایج در معاملات صنعتی و معدنی است که به خریداران امکان می دهد مواد اولیه مورد نیاز خود را با شرایط پرداخت متنوع تهیه کنند. در این شیوه، فروشنده محصول را تحویل داده و خریدار متناسب با توافق، پرداخت را در طبق شزایط درج شده در قرارداد انجام می دهد.
یکی از ابزارهای اصلی در این فرآیند اعتبار اسنادی (LC) است که توسط بانک صادر شده و تضمین می کند فروشنده در صورت تحویل کالا، مبلغ قرارداد را دریافت کند. این روش امنیت بالایی برای طرفین ایجاد می کند.
علاوه بر LC، استفاده از ضمانت نامه بانکی نیز رایج است. در این حالت بانک به عنوان ضامن پرداخت خریدار عمل کرده و فروشنده اطمینان دارد که در صورت عدم پرداخت، بانک مبلغ را تسویه خواهد کرد. ابزار دیگر، اوراق گام است که توسط بانک مرکزی ایران معرفی شده و به عنوان یک ابزار مالی نوین، امکان خرید اعتباری و تسویه در سررسید مشخص را فراهم می کند. این اوراق قابلیت نقدشوندگی در بازار ثانویه را نیز دارند و برای شرکت های معدنی و صنعتی گزینه ای مناسب محسوب می شوند.
در کنار این روش ها، خرید نقدی همچنان وجود دارد و برای مشتریانی که توان پرداخت فوری دارند، ساده ترین و سریع ترین راهکار است. انتخاب بین خرید نقدی یا اعتباری بستگی به شرایط مالی خریدار، توافقات قراردادی و سیاست های فروشنده دارد.
در مجموع، فروش اعتباری کنسانتره با استفاده از ابزارهای مالی مختلف، انعطاف پذیری بالایی در معاملات ایجاد کرده و به توسعه پایدار صنایع معدنی کمک می کند.
چه موادی به ساختار گندله خام افزوده میشوند؟
موادی چون بنتونیت، شیر آهک، آب و مواد آلی به کنسانتره آهن افزوده میشوند تا تخلخل و چسبندگی گندله ها را افزایش دهند.
- بنتونیت به عنوان کانهای با ویژگی پلاستیسیته، منجر به چسبندگی بیشتر ذرات آهن و به یکدیگر میشود. همچنین از ترک خوردن گندله خام پس از خشک شدن جلوگیری میکند. در حقیقت بهترین کانی برای پیوند ذرات گندله است، چراکه باعث توزیع یکنواخت آب و جلوگیری از ترک برداشتن گندله و نیز افزایش استحکام مکانیکی آن میشود.
- مواد آلی نیز موادی با خاصیت چسبندگی به شمار میروند که منجر به تشکیل پیوند شیمیایی میشوند. گاز تولید شده از تجزیه مواد آلی، باعث افزایش تخلخل و کیفیت گندله میگردد.
- آهک مادهای دارای خاصیت چسبندگی است که خواص مکانیکی گندله را بهبود میبخشد و در ابعاد زیر 0.5 میلیمتر استفاده میشود. این ماده باید در حد بهینه به کار رود چرا که استفاده بیش از حد از آن، نتیجه عکس خواهد داد.
- هیدروکسید کلسیم مادهای است که از ترکیب تکلیس (کلسینه کردن) سنگ آهک و مخلوط آهک تولیدی با آب، تشکیل میشود و با دارا بودن خاصیت چسبندگی، باعث اتصال ذرات آهن به یکدیگر میگردد.
میزان و کیفیت آب تاثیر زیادی بر گندله دارد. به این صورت که میزان آب اگر کمتر و یا بیشتر از مقدار لازم باشد، مقاومت مکانیکی گندله را کاهش میدهد. - سیمان نیز از جمله موادی است که برای سخت شدن گندلههای سرد که نیاز به پخت ندارند، استفاده میشود.
از سنگ آهن تا تولید مقاطع فولادی
سنگ آهن، عیار آن و سنگ آهن تغلیظشده، از مهمترین عوامل موثر بر کیفیت مقاطع فولادی تولید شده است. بنابراین، بررسی عیار ماده ورودی به کارخانه تولیدی مقاطع فولادی اهمیت دارد. شرکت آیرومارت (پیشرو صنعت نفت آسیا) مقاطعی با بالاترین کیفیت را به خریداران و صنایع عرضه میکند.
ضمن ارائه مقاطع فولادی، این مجموعه به خریداران در خصوص انتخاب بهترین برند مقاطع مشاورههای تخصصی میدهد. همچنین شما به عنوان مخاطب آیرومارت میتوانید صفحات مجازی این مجموعه از جمله وبسایت، کانال تلگرام و صفحه اینستاگرام آیرومارت دنبال کنید و از اخبار مربوط به صنعت فولاد، تغییرات قیمت آهن، قیمت میلگرد و سایر مقاطع فولادی با خبر باشید.
جهت ارتباط با کارشناسان آیرومارت، به وبسایت مراجعه کنید و یا با شماره تلفن 02145306 تماس حاصل فرمایید.
سوالات متداول
۱. نحوه خرید اعتباری کنسانتره از آیرومارت چگونه است؟
برای خرید اعتباری کنسانتره، مشتریان می توانند درخواست خود را در سایت آیرومارت ارائه دهند و پس از تایید اعتبار مالی، سفارش خود را ثبت کنند. پرداخت مطابق قرارداد انجام می شود و امکان مدیریت نقدینگی برای صنایع فراهم می گردد. این روش خرید، انعطاف پذیری بیشتری نسبت به پرداخت نقدی دارد.
۲. چگونه می توان به آیرومارت در خرید اعتباری اعتماد کرد؟
آیرومارت به عنوان یک مرجع معتبر در حوزه تأمین مواد اولیه صنعتی، با ارائه قراردادهای شفاف، ضمانت کیفیت محصول و پشتیبانی تخصصی اعتماد مشتریان را جلب کرده است. همچنین سابقه همکاری با شرکت های بزرگ و رعایت استانداردهای تجاری، نشان دهنده اعتبار و اطمینان در معاملات اعتباری این مجموعه است.
۳. نحوه تحویل و زمان تحویل کنسانتره چگونه است؟
پس از ثبت سفارش و تکمیل مراحل خرید اعتباری، آیرومارت زمان بندی دقیق تحویل را به مشتری اعلام می کند. تحویل محصول معمولا در کوتاه ترین زمان ممکن و مطابق با شرایط قرارداد انجام می شود. این مجموعه با شبکه حمل ونقل مطمئن، محصول را در محل مورد نظر مشتری تحویل می دهد.